Taşıt kredilerine erişim zorlaşınca “katılım” sistemlerine olan talep patladı

BDDK'nın Şubat 2022'den bu yana değiştirmediği düzenlemeler kapsamında 2 milyon TL'nin üzerindeki otomobiller için taşıt kredisi kullandırılmıyor. Bu tutarın altındaki araçlarda ise tüketiciler, araç bedelinin en fazla yüzde 20'si kadar kredi kullanabiliyor ve vade süresi 12 ayla sınırlı tutuluyor. Yüksek faiz ortamıyla birlikte banka kredisine erişimin zorlaşması, tasarruf finansman şirketlerine olan ilgiyi artırmış durumda.

Doğrudan kredi verme yetkisi bulunmayan tasarruf finansman şirketleri, müşterinin satın almak istediği aracı önce kendi adına satın alıp tescil ediyor. Mevzuattaki 6 aylık satış yasağı nedeniyle araç bu süreçte müşteriye kiralanıyor. Aylık ödemeler kira bedeli olarak tahsil edilirken, 6 ayın sonunda araç müşteriye devrediliyor. Ancak araç, kalan borç tamamlanana kadar rehinli olarak teslim ediliyor.

Önde gelen tasarruf finansman şirketleri arasında Eminevim, Fuzul Ev, Birevim, Katılımevim ve Emlak Katılım gibi şirketler bulunuyor.

Sektörde, tasarruf finansman şirketlerinin üretici ve distribütörlerden toplu araç alarak filo indirimlerinden yararlandığı, buna karşın tüketicilere yapılan hesaplamalarda liste fiyatlarının esas alındığı konuşuluyor. Sistemin büyümesiyle birlikte ise kredi kısıtlamalarının amacına ulaşıp ulaşmadığı da yeniden tartışma konusu oldu.

Merkez Bankası verilerine göre tasarruf finansman sektörünün hacmi yılın ilk 5 ayında 200 milyar TL'ye ulaşırken sektör kaynakları aynı dönemde satılan 353 bin otomobilin 120 binden fazlasının bu sistem üzerinden teslim edildiğini öne sürüyor. Yetkili satıcılar ise konunun Ankara'nın gündemine girmeye başladığını ve yeni bir düzenleme ihtimalinin güçlendiğini belirtiyor.

Sıfır araç alanlara Maliye incelemesi: 4 milyon araca soruşturma 5 sa. önce eklendi

Öte yandan, tasarruf finansman şirketlerinden herhangi birinin mali sıkıntı yaşaması halinde araç devir sürecini tamamlamamış binlerce tüketicinin mağdur olabileceği ifade ediliyor. Ek olarak sektörün mevcut büyüme hızı devam ederse otomobil satışlarının önemli bir bölümünün bu finansman modeli üzerinden gerçekleşebileceği ifade ediliyor. Bu durumun yetkili satıcılar açısından ciddi satış kayıplarına yol açabileceği belirtiliyor.