Explainer: Έχει πετύχει ο Τραμπ τους στόχους του στον πόλεμο με το Ιράν;

Λίγο μετά την έναρξη των αεροπορικών επιθέσεων των ΗΠΑ και του Ισραήλ κατά του Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου, ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ έθεσε μια σειρά στόχων, από την καταστροφή των δυνατοτήτων του Ιράν στον τομέα των βαλλιστικών πυραύλων έως τη διασφάλιση ότι η Τεχεράνη δεν θα αποκτήσει ποτέ πυρηνικό όπλο. Πάνω από τρεις μήνες αργότερα, με μια προκαταρκτική ειρηνευτική συμφωνία να έχει τεθεί σε ισχύ, τι έχει επιτύχει ο Τραμπ; διερωτάται το Reuters που δίνει τις απαντήσεις μέσα από ρεπορτάζ του. Πύραυλοι και drones Πριν από τον πόλεμο, το Ιράν διέθετε το μεγαλύτερο απόθεμα βαλλιστικών πυραύλων στη Μέση Ανατολή, με αριθμό που κυμαινόταν μεταξύ 2.500 και 6.000 πυραύλων διαφόρων τύπων. Ορισμένοι από αυτούς είχαν τη δυνατότητα να φτάσουν στο Ισραήλ, με εμβέλεια έως και 2.000 χιλιόμετρα (1.240 μίλια), ενώ άλλοι έφεραν κεφαλές με πυρομαχικά διασποράς, έναν τύπο πυρομαχικών κατά του οποίου είναι πιο δύσκολο να αμυνθεί κανείς. googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m1'); }); googletag.cmd.push(function() {googletag.display('300x250_middle_1')}) Το Ιράν είναι επίσης σημαντικός κατασκευαστής μη επανδρωμένων αεροσκαφών μεγάλου βεληνεκούς —ιδίως του μη επανδρωμένου αεροσκάφους «Shahed» μίας χρήσης, το οποίο έχει χρησιμοποιηθεί από τη Ρωσία εναντίον της Ουκρανίας, καθώς και από την Τεχεράνη. Περίπου έναν μήνα μετά την έναρξη του πολέμου, πηγές των ΗΠΑ ανέφεραν στο Reuters ότι το ένα τρίτο αυτού του οπλοστασίου είχε καταστραφεί, ενώ ένα άλλο τρίτο πιθανότατα είχε υποστεί ζημιές, καταστραφεί ή θαφτεί. Ο αμερικανός ναύαρχος Μπραντ Κούπερ δήλωσε στο Κογκρέσο στις 14 Μαΐου ότι η ικανότητα του Ιράν να κατασκευάζει και να αποθηκεύει πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη μεγάλου βεληνεκούς είχε υποστεί καθυστέρηση πολλών ετών. Ανέφερε ότι περισσότεροι από 1.500 πύραυλοι και 6.000 μη επανδρωμένα αεροσκάφη είχαν αναχαιτιστεί από τις ΗΠΑ και τους συμμάχους τους κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης. googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_m2'); }); Δεν είναι σαφές πόσους πυραύλους έχει απομείνει στο Ιράν, αλλά η χώρα εξακολουθεί να έχει την ικανότητα να χτυπήσει συμμάχους των ΗΠΑ — πιο πρόσφατα στις 6 Ιουνίου, όταν εξαπέλυσε πυρά κατά του Κουβέιτ και του Μπαχρέιν, και στις 7 Ιουνίου, όταν εκτόξευσε πυραύλους κατά του Ισραήλ. Οι χώρες αυτές δήλωσαν ότι οι επιθέσεις δεν προκάλεσαν σημαντικές ζημιές. googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_2'); }); Συμβατικές στρατιωτικές δυνάμεις Οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις δηλώνουν ότι έχουν αποδυναμώσει τη συμβατική στρατιωτική ικανότητα του Ιράν να ασκεί επιρροή στην περιοχή ή να απειλεί τις αμερικανικές επιχειρήσεις. Ο Κούπερ δήλωσε στο Κογκρέσο ότι ο αμερικανικός στρατός κατέστρεψε 161 ιρανικά πολεμικά πλοία και εξουδετέρωσε το 82% των συστημάτων αεροπορικής άμυνας της χώρας. Ανέφερε ότι η ιρανική πολεμική αεροπορία, η οποία πριν από τον πόλεμο πραγματοποιούσε έως και 100 αποστολές καθημερινά, πλέον δεν εκτελεί καμία αποστολή. Παρά ταύτα, το Ιράν κατάφερε να κλείσει αποτελεσματικά το Στενό του Ορμούζ καθ’ όλη τη διάρκεια της σύγκρουσης, εμποδίζοντας την διέλευση εμπορικών πλοίων που μεταφέρουν το ένα πέμπτο του παγκόσμιου εφοδιασμού σε πετρέλαιο και φυσικό αέριο, χρησιμοποιώντας ταχύπλοα σκάφη, νάρκες, drones και πυραυλοφόρα σκάφη. Πυρηνικό πρόγραμμα Ο Τραμπ έχει δηλώσει επανειλημμένα ότι ο κύριος στόχος του είναι να αποτρέψει το Ιράν από την ανάπτυξη πυρηνικού όπλου. Η Τεχεράνη έχει επανειλημμένα δηλώσει ότι δεν έχει καμία πρόθεση να κατασκευάσει βόμβα και ότι το πρόγραμμά της εξυπηρετεί ειρηνικούς σκοπούς. googletag.cmd.push(function() { googletag.display('300x250_middle_3'); }); Ωστόσο, ο πόλεμος δεν έχει αλλάξει σημαντικά την πυρηνική ικανότητα του Ιράν. Οι αμερικανικές μυστικές υπηρεσίες εκτίμησαν τον περασμένο μήνα ότι το Ιράν θα χρειαζόταν λιγότερο από ένα χρόνο για να κατασκευάσει πυρηνικό όπλο – το ίδιο χρονοδιάγραμμα που είχαν καθορίσει μετά τις επιθέσεις του Ιουνίου 2025 εναντίον ιρανικών πυρηνικών εγκαταστάσεων. Το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν θα αποτελέσει κεντρικό ζήτημα για τους διαπραγματευτές, μόλις υπογραφεί επίσημα η συμφωνία-πλαίσιο την Παρασκευή. Ο Τραμπ έχει δηλώσει ότι το εμπλουτισμένο ουράνιο του Ιράν πρέπει να απομακρυνθεί από τη χώρα, ενώ ο Ανώτατος Ηγέτης του Ιράν, Αγιατολάχ Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, υποστηρίζει ότι δεν πρέπει να αποσταλεί στο εξωτερικό, σύμφωνα με πηγές. Οι πληρεξούσιοι του Ιράν Ο Τραμπ δήλωσε στις 2 Μαρτίου στο Λευκό Οίκο ότι δεν πρέπει να επιτραπεί στην Τεχεράνη να συνεχίσει να εξοπλίζει και να χρηματοδοτεί τις ένοπλες ομάδες-συμμάχους στο Ιράκ, τον Λίβανο, τη Γάζα και την Υεμένη, στις οποίες το Ιράν βασίζεται εδώ και δεκαετίες για να προβάλλει τη δύναμή του και να παρενοχλεί τους εχθρούς του. Το Ιράν δεν έχει δείξει καμία προθυμία να σταματήσει την υποστήριξή του προς αυτές τις ομάδες από την έναρξη του πολέμου, αλλά αξιολογήσεις του αμερικανικού στρατού και ανεξάρτητων φορέων έχουν διαπισ