Zengin Bir Gençten Sufi Bir Liderliğe: Malik bin Dinar'ın Dönüşüm Hikayesi

Farsça kaleme alınan ve 13. yüzyılda yaşamış sufi şair Feridüddin Attar'ın 'Tezkiretü'l-Evliya' adlı eseri, sufilerin hayatlarını anlatan önemli bir kaynaktır. Bu eserden çevrilen bir bölüm, günümüz Afganistan sınırları içindeki Sicistan bölgesinden olan ünlü sufi aziz Malik bin Dinar'ın hayatına odaklanıyor. Malik bin Dinar, Basra'da Hasan-ı Basri'nin önde gelen talebelerinden biriydi ve güvenilir bir hadis bilgini olarak kabul ediliyordu. Yaklaşık 748 yılında vefat eden Malik bin Dinar'ın "Malik bin Dinar" adını nasıl aldığına dair ilginç bir hikaye anlatılır. Bir gün gemiyle denizde seyahat ederken, gemi mürettebatı kendisinden bilet ücretini talep eder. Ücreti olmadığını söylemesi üzerine dövülerek bayıltılır. Kendine geldiğinde tekrar ücret istenir, ancak yine ödeyemez. Üçüncü kez dövülüp bayıldıktan sonra, mürettebat onu denize atmaya karar verir. Tam o sırada denizden başlarını çıkaran balıkların her birinin ağzında iki altın dinar bulunur. Malik bin Dinar, bu altınları alıp mürettebata verir ve ardından denizin üzerinde yürüyerek gözden kaybolur. Bu olaydan dolayı kendisine "Malik bin Dinar" denilmiştir. Hikayenin devamında, Malik bin Dinar'ın dünyevi zevklere düşkün, zengin ve yakışıklı bir gençken nasıl pişmanlık duyarak maneviyata yöneldiği anlatılır. Şam'da Muaviye tarafından yaptırılan büyük caminin mütevellisi olmayı arzulaması ve bir yıl boyunca orada ibadet etmesi, onun bu dönüşümünün başlangıcını oluşturur.