ABD ve İran Kağıt Üzerinde Anlaştı, Ancak Denizde Kaos Sürüyor

İran Devrim Muhafızları Ordusu (IRGC), Hürmüz Boğazı'ndan geçen gemilere yönelik bir uyarı yayınlayarak, 'izin almaksızın veya belirlenen rotanın dışına çıkan gemilerin her türlü sonuçtan sorumlu olacağını' belirtti. Bu uyarı, İran ile ABD arasında savaşın durdurulması yönünde varıldığı iddia edilen anlaşmaya rağmen geldi. Hürmüz Boğazı, enerji taşımacılığı için kritik bir öneme sahip ve anlaşmanın başarısı için bu boğazdaki gemi trafiğinin güvenliği büyük önem taşıyor. Son günlerde Hürmüz Boğazı ve çevresinde gerilim artarken, iki ticari gemiye saldırı düzenlendi. İran'ın gözetiminden kaçınmak isteyen birçok gemi, boğazın güneyindeki Umman kıyılarına yakın rotaları kullanmaya başladı. Anlaşma şartlarına göre, İran'ın ticari gemilerin güvenli geçişini sağlamak için azami çaba göstermesi gerekiyor. Dünyanın sıvılaştırılmış doğal gaz ve ham petrolünün beşte biri bu yoldan taşınıyor. ABD'nin İran'a yönelik en önemli tavizlerinden biri, boğazdaki gemi trafiğinin kesintisiz sağlanması olmalı. Anlaşma metnindeki belirsiz bir maddeye göre, İran ve Umman, bu su yolunun gelecekteki yönetimini ortaklaşa belirleyecek. Bu durum, Tahran'a bu su yolunu yönetme konusunda resmi bir yetki veriyor. İran'ın onayı olmadan hiçbir rotanın 'kabul edilemez' olduğunu belirten IRGC, bu su yolunun kontrolünü bırakmayacağını gösteriyor. İran Dışişleri Bakanı Abbas Araghchi, Hürmüz Boğazı'na herhangi bir müdahalenin veya benzer bir düzenleme oluşturma girişiminin durumu daha da karmaşık hale getireceğini ve gerilimi artıracağını söyledi. Bu durum, gemi operatörlerini hangi rotayı seçecekleri konusunda zor durumda bırakıyor. Deniz yoluyla seyahat riskleri danışmanlık şirketi Mariskos'un CEO'su Dimitris Maniatis, 'Bu su yolunda güvenli gemi trafiğiyle ilgili tüm durum oldukça kafa karıştırıcı' dedi ve mevcut durumu 'son derece tehlikeli' olarak nitelendirdi. Birçok gemi operatörü, İran'ın kontrolünden kaçınmak için Umman kıyılarından geçiş yapmaya çalışıyor.