आयल निगमको अक्षमता, व्यवसायीलाई मूल्य घट्ने सूचना चुहाउँदा इन्धन अभाव

इन्डियन आयल कर्पोरेसन (आईओसी) बाट नयाँ खरिद मूल्य आउने र भाउ घट्ने पक्कापक्की भएपछि घाटाबाट बच्न व्यवसायीले अघिल्लो दिन (मंगलबार) आयल निगमबाट तेल नै उठाएनन् । यसअघि २०८२ चैतमा भने मूल्य बढ्ने सूचना निगमकै कर्मचारीले चुहाएर पम्पहरूलाई ठूलो परिमाणमा तेल बिक्री गरिएको थियो ।

१७ असार, काठमाडौं । नेपाल आयल निगमले पेट्रोलियम पदार्थको मूल्य घटाएको महसुस गर्न नपाउँदै उपभोक्ताले बजारमा इन्धनको कृत्रिम अभाव झेल्नुपरेको छ । निगमले आज बुधबारदेखि लागु हुने गरी पेट्रोलियम पदार्थको मूल्यमा भारी कटौती गरेर उपभोक्तालाई राहत दिए पनि बजारमा भने त्यसको प्रतिकात्मक असर देखियो ।

बुधबार बिहानैदेखि सस्तोमा तेल हाल्न पम्प पुगेका उपभोक्ता ‘पेट्रोल र डिजेल छैन’ लेखिएको बोर्ड हेर्दै फर्कन बाध्य भए । कतिपय भने सरकारी पम्पमा घामपानी सहेर लामो लाइनमा बस्न बाध्य भए ।

निगमले पेट्रोलमा प्रतिलिटर २० रुपैयाँ, डिजेल तथा मट्टीतेलमा ३० रुपैयाँ र हवाई इन्धनमा ४० रुपैयाँ मूल्य घटाएको थियो । यो समायोजनसँगै काठमाडौं उपत्यकामा पेट्रोलको मूल्य प्रतिलिटर १ सय ९७ रुपैयाँ, डिजेल तथा मट्टीतेलको १ सय ९५ रुपैयाँ कायम भएको छ ।

तर, निजी पेट्रोल पम्प सञ्चालकहरूले धेरै मूल्य घटाएको भन्दै बिक्री वितरण बन्द गरे । बिहानदेखि काठमाडौं, ललितपुर र भक्तपुरका पेट्रोल पम्प बन्द थिए । यस्तै उपभोक्ताले वीरगञ्ज, पोखरा लगायत अन्य ठाउँमा पनि पम्प बन्द भएको गुनासो गरेका छन् ।

निजी बन्द भएपछि काठमाडौंमा नेपाली सेना, नेपाल प्रहरी र सशस्त्रको पम्पमा उपभोक्ताको लामो लाइन लाग्यो । तर, मूल्य घटेको दिन पम्पहरू बन्द हुनुको कारण व्यवसायीको नाफामुखी प्रवृत्ति र निगम नेतृत्वको चरम व्यवस्थापकीय अक्षमता भएको भन्दै चर्को विरोध भइरहेको छ ।

मंगलबार दिनभरि पम्पहरूले तेल नउठाउँदा उनीहरूको ‘अन्डरग्राउन्ड ट्यांक’ हिजै रित्तिएको थियो । तर, यो विषयबारे सम्पूर्ण जानकारी निगम व्यवस्थापनलाई थियो । निगमलाई अघिल्लो दिन बिहान ११ बजे नै कुन–कुन पेट्रोल पम्पले तेल लगेका छैनन् भन्ने तथ्यांक प्राप्त भइसकेको थियो । तर, सम्भावित अभावलाई रोक्न निगमले कुनै पूर्वतयारी गरेन ।

बुधबार बिहान मूल्य घटेपछि मात्र व्यवसायीहरू तेल लिन डिपो पुगे । आयल निगमको दैनिक कार्यतालिका अनुसार बिहानै ट्यांकरहरू डिपो जाने, ११ बजेसम्म डिमान्ड पास गरेर पैसा जम्मा गर्ने र लोड गरेर पम्पसम्म आइपुग्दा दिउँसोको ३ देखि ४ बज्छ । त्यसपछि पम्पको अन्डरग्राउन्ड ट्यांकमा तेल खन्याउन थप आधा घण्टा लाग्छ । यही लामो प्रक्रियाका कारण आज दिउँसोसम्म पम्पहरू बन्द रहे र उपभोक्ताले सास्ती पाए ।

मंगलबार व्यवसायीले तेल नउठाएको पुष्टि निगमका डिपो प्रमुखहरूले दिएको तथ्यांकले नै गर्छ । थानकोट डिपो प्रमुख जगदीश यादवका अनुसार सामान्य अवस्थामा दैनिक ८ सय देखि साढे ८ सय किलोलिटर इन्धन बिक्नेमा हिजो मंगलबार पेट्रोल जम्मा १८१ किलोलिटर (१ लाख ८१ हजार लिटर) र डिजेल जम्मा ६६ हजार लिटर मात्र बिक्री भयो ।

‘हिजो उहाँहरू (व्यवसायी) बाट अनलाइनमार्फत डिमान्ड नै एकदमै कम आयो,’ यादवले अनलाइनखबरसँग भने, ‘भौचर नभई तेल प