Iran na Marekani kwenye vita yenye washindi wawili

Tarehe 5 mwezi Mei, Waziri wa mambo ya kigeni wa Marekani Marco Rubio, alisema oparaseheni 'epic fury' ilifanikwa katika hotuba yake.

Hii ina maana kuwa huenda vita vimekwisha, lakini swali ni nani alishinda vita hivyo?

Nchini Iran, vyombo vya habari ikiwemo shirika la habari la kitaifa la Iranian Broadcasting Corporation vimeelezea uwezo wa serikali yao kuweza kustahimili na kushinda mataifa yenye nguvu kubwa za kijeshi.

Kule Washington, Donald Trump na serikali yake wamejitangaza washindi na kusema kuwa wameafikia malengo yao yote.

Ila nyuma ya pazia kwa sasa, ni misururu ya mazungumzo yanayoendelea na si vita, na hii ndiyo itaamua nani mshindi wa vita hivyo.

Kulingana na ripoti kutoka shirika la habari la Axios, Reuters na mashirika mengine ya habari nchini Marekani, Ikulu ya White House ina Imani kuwa, iko karibu kuafikia makubaliano yenye pinti 14 walizopendekeza kwa Iran.

Hati hiyo inatarajiwa kutoa mwelekezo wa mazungumzo kuhusu mpango wa nyuklia wa Iran na kufunguliwa kwa mlango bahari wa Hormuz.

Msemaji kutoka wizara ya mambo ya kigeni ya Iran, alisema kuwa taifa lake huenda likazingatia mapendekezo ya Marekani, na watatoa majibu yao kupitia mpatanishi Pakistan. Ila viongozi wakuu wa Iran, tayari wamekataa pendekezo hilo.

Pata habari za kina kutoka BBC News Swahili, moja kwa moja kupitia WhatsApp.

Kulingana na taarifa zilizochapishwa kwenye vyombo vya habari hadi sasa, chini ya mpango huo unaopendekezwa, Iran italazimika kusitisha mpango wake wa nyuklia kwa kipindi cha miaka 20, na kusalimisha akiba yake ya urani iliyoboreshwa kubomoa vituo vyake vya nyuklia, na kukubali ukaguzi wa kina wa kimataifa.

Ripoti pia zinaonyesha kuwa makubaliano hayo yanaitaka Iran kuhakikisha kufunguliwa kikamilifu kwa Mlango bahari wa Hormuz.

Kwa upande mwingine, Marekani itaanza kulegeza vikwazo dhidi ya Iran hatua kwa hatua, kuachilia mali za Iran zilizozuiliwa, na huenda ikairuhusu Iran kuanza tena urutubishaji mdogo wa urani baada ya kipindi hicho cha miaka 20 kumalizika.

Kwa wengi ndani ya serikali ya Iran, masharti hayo yanaonekana zaidi kama kujisalimisha kuliko kufanya maridhiano.

Kulingana na baadhi ya viongozi wa Iran, Marekani ilisimamisha Operesheni Epic Fury kwa sababu ilishindwa kupata matokeo waliotarajia, na ilisimamisha ghafla Project Freedom, ambayo ilikuwa imeanzishwa kufungua tena Mlango wa Hormuz, kwa sababu iliongeza hatari ya mataifa ya Ghuba kuingizwa vitani. Ingawa Iran ililenga kambi za Marekani na miundombinu ya nishati katika eneola Ghuba, mataifa hayo hayakujibu wala kuingia vitani na Iran.

Kabla ya vita, baadhi ya maafisa